Bu rehber, AİHM ihlal kararlarının doğrudan muhatabı olmayan; ancak benzer olgularla Ağır Ceza Mahkemesi aşamasında dosyası bulunan kişiler için hazırlanmıştır.

1) Lehe İçtihatların Dosyaya Sokulması

• AİHM kararları emsal olarak değil,
• Suçun tanımı ve unsurlarına ilişkin bağlayıcı yorum olarak sunulmalıdır.
• “AİHM kararı benim dosyam değil” yaklaşımının hukuken geçerli olmadığı açıklanmalıdır.

2) Esas Savunma Stratejisi

• Savunma :
  • “Hakkımda isnat edilen fiiller, ceza hukuku bakımından suç teşkil etmemektedir.”
  • “Delillerin şahsımla nasıl ilişkilendirildiği açık ve denetlenebilir şekilde ortaya konulmamıştır”
  • “Bu deliller suçun unsurlarını karşılamaz”
    ekseninde kurulmalıdır.
• Mahkemeden özellikle şu sorulara cevap vermesi istenmelidir:
  • Sanığın nihai amacı nedir?
  • Bu amacın bilinçli ve istekli olarak benimsendiği nasıl ispatlanmıştır?

3) Ara Karar ve Talepler

• Delillerin reddi,
• Dijital veriler için bilirkişi,
• Tanık anlatımlarının “tekrar ve varsayım” niteliğinin tespiti,
• Gerekçeli ara karar talebi.

Bu aşamada ne yapılmalı?

• AİHM içtihadı “lehe hukuk” olarak sunulmalı:
  “Bu karar benim dosyam değil” yaklaşımının hukuken geçerli olmadığı, AİHM’in suçun tanımına ilişkin bağlayıcı standartlar koyduğu vurgulanmalıdır.
• Suçun manevi unsuru özellikle hedef alınmalı:
  Mahkemeden şu sorulara cevap vermesi istenmelidir:
  • Sanığın nihai amacı nedir?
  • Bu amacı bilerek ve isteyerek benimsediği nasıl ispatlanmıştır?
• Ara kararlarla dosya şekillendirilmeli:
  • Delillerin reddi,
  • Dijital veriler için bilirkişi incelemesi,
  • Tanık anlatımlarının varsayımsal niteliğinin tespiti
    yönünde talepler açıkça yapılmalıdır.
• Gerekçeli ara karar talep edilmeli:
  Mahkemenin talepleri neden reddettiği veya kabul ettiği kayda geçirilmelidir.

Sık yapılan hatalar

• Savunmayı yalnızca olay anlatımına indirgemek.
• “Emsal değildir” denilerek AİHM kararlarının hiç tartışılmamasına sessiz kalmak.
• Ara kararlara itiraz edilmemesi ve tutanaklara geçmemesi.
• Mahkemenin gerekçesiz yaklaşımına karşı ısrarcı olmamak.

ORTAK VE DİKKATE ALINMASI GEREKEN HUSUSLAR

1) Lehe Hukukun Uygulanması

• AİHM içtihadı, kesinleşmemiş dosyalarda derhal uygulanmalıdır.
• Aksi yaklaşım, yeni ihlaller doğurur.

2) Bireyselleştirme Zorunluluğu

• “Genel yapı”, “ortak özellik”, “kriter” dili reddedilmelidir.
• Her sanık için ayrı ayrı suçun unsurları gösterilmelidir.

3) Sürekli İtiraz ve Kayıt

• Her aşamada itirazlar tutanağa geçirilmeli,
• “Sessiz kalınan hususlar” ileride aleyhe kullanılmamalıdır.